gæstas grette, ac him togeanes rad,
cwæð þæt wilcuman Wedera leodum 
scaþan scirhame to scipe foron. 
Þa wæs on sande sægeap naca 
hladen herewædum hringedstefna, 
mearum ond maðmum; mæst hlifade 
ofer Hroðgares hordgestreonum. 
He þæm batwearde bunden golde 
swurd gesealde, þæt he syðþan wæs 
on meodubence maþme þy weorþra, 
yrfelafe. Gewat him on naca
drefan deop wæter, Dena land ofgeaf.
Þa wæs be mæste merehrægla sum,
segl sale fæst; sundwudu þunede;
no þær wegflotan wind ofer yðum
siðes getwæfde; sægenga for,
fleat famigheals forð ofer yðe, 
bundenstefna ofer brimstreamas, 
þæt hie Geata clifu ongitan meahton, 
cuþe næssas; ceol up geþrang 
lyftgeswenced, on lande stod.

Hraþe wæs æt holme hyðweard geara, 
se þe ær lange tid leofra manna 
fus æt faroðe feor wlatode; 
sælde to sande sidfæþme scip
oncerbendum fæst, þy læs hym yþa ðrym 
wudu wynsuman forwrecan meahte. 
Het þa up beran æþelinga gestreon,
frætwe ond fætgold; næs him feor þanon
to gesecanne sinces bryttan, 
Higelac Hreþling, þær æt ham wunað 
selfa mid gesiðum sæwealle neah. 
Bold wæs betlic, bregorof cyning, 
heah on healle, Hygd swiðe geong, 
wis, welþungen, þeah ðe wintra lyt 
under burhlocan gebiden hæbbe, 
Hæreþes dohtor; næs hio hnah swa þeah, 
ne to gneað gifa Geata leodum, 
maþmgestreona. Modþryðo wæg,
fremu folces cwen, firen' ondrysne;
nænig þæt dorste deor geneþan 
swæsra gesiða, nefne sinfrea, 
þæt hire an dæges eagum starede;

ac him wælbende weotode tealde 
handgewriþene; hraþe seoþðan wæs 
æfter mundgripe mece geþinged, 
þæt hit sceadenmæl scyran moste, 
cwealmbealu cyðan. Ne bið swylc cwenlic þeaw 
idese to efnanne, þeah ðe hio ænlicu sy, 
þætte freoðuwebbe feores onsæce 
æfter ligetorne leofne mannan.
Huru þæt onhohsnode Hemminges mæg:
ealodrincende oðer sædan, 
þæt hio leodbealewa læs gefremede, 
inwitniða, syððan ærest wearð 
gyfen goldhroden geongum cempan, 
æðelum diore, syððan hio Offan flet 
ofer fealone flod be fæder lare 
siðe gesohte; ðær hio syððan well 
in gumstole, gode mære, 
lifgesceafta lifigende breac, 
hiold heahlufan wið hæleþa brego, 
ealles moncynnes mine gefræge 
þone selestan bi sæm tweonum, 
eormencynnes; forðam Offa wæs

mæg wið mæge, syððan mandryhten 
þurh hleoðorcwyde holdne gegrette, 
meaglum wordum. Meoduscencum hwearf 
geond þæt healreced Hæreðes dohtor, 
lufode ða leode, liðwæge bær 
hæleðum to handa. Higelac ongan 
sinne geseldan in sele þam hean 
fægre fricgcean, hyne fyrwet bræc, 
hwylce Sæ-Geata siðas wæron: 
`Hu lomp eow on lade, leofa Biowulf, 
þa ðu færinga feorr gehogodest
sæcce secean ofer sealt wæter, 
hilde to Hiorote? Ac ðu Hroðgare 
widcuðne wean wihte gebettest, 
mærum ðeodne? Ic ðæs modceare 
sorhwylmum seað, siðe ne truwode 
leofes mannes; ic ðe lange bæd, 
þæt ðu þone wælgæst wihte ne grette, 
lete Suð-Dene sylfe geweorðan
guðe wið Grendel. Gode ic þanc secge,
þæs ðe ic ðe gesundne geseon moste.'
Biowulf maðelode, bearn Ecgðioes:

`Þæt is undyrne, dryhten Higelac,
micel gemeting, monegum fira, 
hwylc orleghwil uncer Grendles 
wearð on ðæm wange, þær he worna fela 
Sige-Scyldingum sorge gefremede, 
yrmðe to aldre; ic ðæt eall gewræc, 
swa begylpan ne þearf Grendeles maga 
ænig ofer eorðan uhthlem þone, 
se ðe lengest leofað laðan cynnes, 
facne bifongen.--- Ic ðær furðum cwom
to ðam hringsele Hroðgar gretan;
sona me se mæra mago Healfdenes, 
syððan he modsefan minne cuðe, 
wið his sylfes sunu setl getæhte.
Weorod wæs on wynne; ne seah ic widan feorh 
under heofones hwealf healsittendra 
medudream maran. Hwilum mæru cwen, 
friðusibb folca flet eall geondhwearf, 
bædde byre geonge; oft hio beahwriðan

þæt hire wið halse heard grapode, 
banhringas bræc; bil eal ðurhwod 
fægne flæschoman; heo on flet gecrong, 
sweord wæs swatig, secg weorce gefeh. 
Lixte se leoma, leoht inne stod, 
efne swa of hefene hadre scineð 
rodores candel. He æfter recede wlat; 
hwearf þa be wealle, wæpen hafenade 
heard be hiltum Higelaces ðegn 
yrre ond anræd, --- næs seo ecg fracod 
hilderince, ac he hraþe wolde 
Grendle forgyldan guðræsa fela 
ðara þe he geworhte to West-Denum
oftor micle ðonne on ænne sið, 
þonne he Hroðgares heorðgeneatas 
sloh on sweofote, slæpende fræt 
folces Denigea fyftyne men, 
ond oðer swylc ut offerede, 
laðlicu lac. He him þæs lean forgeald, 
reþe cempa, to ðæs þe he on ræste geseah 
guðwerigne Grendel licgan, 
aldorleasne, swa him ær gescod 
hild æt Heorote. Hra wide sprong,
syþðan he æfter deaðe drepe þrowade,
heorosweng heardne, ond hine þa heafde becearf. 
Sona þæt gesawon snottre ceorlas,

secge sealde, ær hie to setle geong. 
Hwilum for duguðe dohtor Hroðgares 
eorlum on ende ealuwæge bær, 
þa ic Freaware fletsittende 
nemnan hyrde, þær hio nægledsinc 
hæleðum sealde. Sio gehaten is,
geong goldhroden, gladum suna Frodan;
hafað þæs geworden wine Scyldinga, 
rices hyrde, ond þæt ræd talað, 
þæt he mid ðy wife wælfæhða dæl, 
sæcca gesette. Oft seldan hwær 
æfter leodhryre lytle hwile 
bongar bugeð, þeah seo bryd duge!
Mæg þæs þonne ofþyncan ðeodne Heaðo-Beardna 
ond þegna gehwam þara leoda,
þonne he mid fæmnan on flett gæð,
dryhtbearn Dena, duguða biwenede;
on him gladiað gomelra lafe, 
heard ond hringmæl Heaða-Beardna gestreon,
þenden hie ðam wæpnum wealdan moston, ---2039-2041
XXVIIII-XXX oð ðæt hie forlæddan to ðam lindplegan 
swæse gesiðas ond hyra sylfra feorh. 
Þonne cwið æt beore se ðe beah gesyhð,

grapode gearofolm. Glof hangode
sid ond syllic, searobendum fæst; 
sio wæs orðoncum eall gegyrwed 
deofles cræftum ond dracan fellum. 
He mec þær on innan unsynnigne, 
dior dædfruma gedon wolde
manigra sumne; hyt ne mihte swa, 
syððan ic on yrre uppriht astod. 
To lang ys to reccenne, hu ic ðam leodsceaðan 
yfla gehwylces ondlean forgeald; 
þær ic, þeoden min, þine leode 
weorðode weorcum. He on weg losade, 
lytle hwile lifwynna breac;
hwæþre him sio swiðre swaðe weardade 
hand on Hiorte, ond he hean ðonan, 
modes geomor meregrund gefeoll. 
Me þone wælræs wine Scildunga 
fættan golde fela leanode, 
manegum maðmum, syððan mergen com, 
ond we to symble geseten hæfdon. 
Þær wæs gidd ond gleo; gomela Scilding,

felafricgende feorran rehte;
hwilum hildedeor hearpan wynne, 
gomenwudu grette, hwilum gyd awræc
soð ond sarlic, hwilum syllic spell
rehte æfter rihte rumheort cyning; 
hwilum eft ongan eldo gebunden, 
gomel guðwiga gioguðe cwiðan, 
hildestrengo; hreðer inne weoll, 
þonne he wintrum frod worn gemunde. 
Swa we þær inne andlangne dæg 
niode naman, oð ðæt niht becwom
oðer to yldum. Þa wæs eft hraðe 
gearo gyrnwræce Grendeles modor, 
siðode sorhfull; sunu deað fornam, 
wighete Wedra. Wif unhyre 
hyre bearn gewræc, beorn acwealde 
ellenlice; þær wæs Æschere, 
frodan fyrnwitan feorh uðgenge. 
Noðer hy hine ne moston, syððan mergen cwom, 
deaðwerigne, Denia leode, 
bronde forbærnan, ne on b,el hladan,

leofne mannan; hio þæt lic ætbær 
feondes fæðmum under firgenstream. 
Þæt wæs Hroðgare hreowa tornost 
þara þe leodfruman lange begeate. 
Þa se ðeoden mec ðine life 
healsode hreohmod, þæt ic on holma geþring 
eorlscipe efnde, ealdre geneðde, 
mærðo fremede; he me mede gehet. 
Ic ða ðæs wælmes, þe is wide cuð, 
grimne gryrelicne grundhyrde fond. 
Þær unc hwile wæs hand gemæne;
holm heolfre weoll, ond ic heafde becearf 
in ðam guðsele Grendeles modor 
eacnum ecgum; unsofte þonan 
feorh oðferede; næs ic fæge þa gyt; 
ac me eorla hleo eft gesealde 
maðma menigeo, maga Healfdenes. 
XXXI Swa se ðeodkyning þeawum lyfde;
nealles ic ðam leanum forloren hæfde,

mægnes mede, ac he me maðmas geaf,
sunu Healfdenes on minne sylfes dom; 
ða ic ðe, beorncyning, bringan wylle, 
estum geywan. Gen is eall æt ðe 
lissa gelong; ic lyt hafo 
heafodmaga nefne, Hygelac, ðec.' 
Het ða in beran eafor heafodsegn, 
heaðosteapne helm, hare byrnan, 
guðsweord geatolic, gyd æfter wræc: 
`Me ðis hildesceorp Hroðgar sealde, 
snotra fengel; sume worde het, 
þæt ic his ærest ðe est gesægde;
cwæð þæt hyt hæfde Hiorogar cyning,
leod Scyldunga lange hwile; 
no ðy ær suna sinum syllan wolde, 
hwatum Heorowearde, þeah he him hold wære,
breostgewædu. Bruc ealles well!'
Hyrde ic þæt þam frætwum feower mearas 
lungre, gelice last weardode, 
æppelfealuwe; he him est geteah

meara ond maðma.--- Swa sceal mæg don, 
nealles inwitnet oðrum bregdon 
dyrnum cræfte, deað renian
hondgesteallan. Hygelace wæs, 
niða heardum nefa swyðe hold, 
ond gehwæðer oðrum hroþra gemyndig. --- 
Hyrde ic þæt he ðone healsbeah Hygde gesealde, 
wrætlicne wundurmaððum, ðone þe him Wealhðeo geaf, 
ðeodnes dohtor, þrio wicg somod 
swancor ond sadolbeorht; hyre syððan wæs 
æfter beahðege breost geweorðod. 
Swa bealdode bearn Ecgðeowes, 
guma guðum cuð, godum dædum, 
dreah æfter dome; nealles druncne slog 
heorðgeneatas; næs him hreoh sefa, 
ac he mancynnes mæste cræfte 
ginfæstan gife, þe him God sealde, 
heold hildedeor. Hean wæs lange, 
swa hyne Geata bearn godne ne tealdon, 
ne hyne on medobence micles wyrðne

drihten Wedera gedon wolde; 
swyðe wendon, þæt he sleac wære, 
æðeling unfrom. Edwenden cwom 
tireadigum menn torna gehwylces.--- 
Het ða eorla hleo in gefetian, 
heaðorof cyning Hreðles lafe 
golde gegyrede; næs mid Geatum ða 
sincmaðþum selra on sweordes had; 
þæt he on Biowulfes bearm alegde, 
ond him gesealde seofan þusendo, 
bold ond bregostol. Him wæs bam samod 
on ðam leodscipe lond gecynde, 
eard eðelriht, oðrum swiðor 
side rice þam ðær selra wæs.
Eft þæt geiode ufaran dogrum 
hildehlæmmum, syððan Hygelac læg,
ond Heardrede hildemeceas 
under bordhreoðan to bonan wurdon, 
ða hyne gesohtan on sigeþeode 
hearde hildfrecan, Heaðo-Scilfingas, 
niða genægdan nefan Hererices ---:

syððan Beowulfe brade rice 
on hand gehwearf; he geheold tela 
fiftig wintra --- wæs ða frod cyning, 
eald eþelweard --- , oð ðæt an ongan 
deorcum nihtum draca ricsian,
se ðe on heaum hæþe hord beweotode,
stanbeorh steapne; stig under læg
eldum uncuð. Þær on innan giong 
niðða nathwylc, se ðe neh gefealg 
hæðnum horde, hond wæge nam, 
sid, since fah; ne he þæt syððan bemað, 
þeah ðe he slæpende besyred wurde 
þeofes cræfte; þæt sie ðiod onfand,
bigfolc beorna, þæt he gebolgen wæs.